{"id":3471,"date":"2026-02-28T19:44:25","date_gmt":"2026-02-28T19:44:25","guid":{"rendered":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/?p=3471"},"modified":"2026-03-07T15:12:35","modified_gmt":"2026-03-07T15:12:35","slug":"1-marca-dzien-zolnierzy-wykletych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/?p=3471","title":{"rendered":"1 MARCA – DZIE\u0143 \u017bO\u0141NIERZY WYKL\u0118TYCH"},"content":{"rendered":"\n

\u201eNarodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych ma by\u0107 wyrazem ho\u0142du dla \u017co\u0142nierzy drugiej konspiracji za \u015bwiadectwo m\u0119stwa, niez\u0142omnej postawy patriotycznej i przywi\u0105zania do tradycji niepodleg\u0142o\u015bciowych, za krew przelan\u0105 w obronie Ojczyzny<\/em>\u201d \u015ap. Lech Kaczy\u0144ski<\/em><\/p>\n\n\n\n

W dniu 3 lutego 2011 roku Sejm uchwali\u0142 ustaw\u0119 o ustanowieniu dnia 1 marca Narodowym Dniem Pami\u0119ci \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych.<\/p>\n\n\n\n

Data 1 marca nie jest przypadkowa. Tego dnia w 1951 w mokotowskim wi\u0119zieniu komuni\u015bci strza\u0142em w ty\u0142 g\u0142owy zamordowali przyw\u00f3dc\u00f3w IV Zarz\u0105du Zrzeszenia Wolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107 \u2013 \u0141ukasza Ciepli\u0144skiego i jego towarzyszy walki. Tworzyli oni ostatnie kierownictwo ostatniej og\u00f3lnopolskiej konspiracji kontynuuj\u0105cej od 1945 roku dzie\u0142o Armii Krajowej. Zaj\u0119cie Polski przez Armi\u0119 Czerwon\u0105\u00a0i w\u0142\u0105czenie po\u0142owy jej terytorium do ZSRR sprawi\u0142o, \u017ce dziesi\u0105tki tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy nie z\u0142o\u017cy\u0142o broni. Gotowi byli walczy\u0107 o odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci, wype\u0142ni\u0107 z\u0142o\u017con\u0105 przysi\u0119g\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Powojenna konspiracja niepodleg\u0142o\u015bciowa by\u0142a \u2013 a\u017c do powstania Solidarno\u015bci \u2013 najliczniejsz\u0105 form\u0105 zorganizowanego oporu spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego wobec narzuconej w\u0142adzy. W roku najwi\u0119kszej aktywno\u015bci zbrojnego podziemia, 1945, dzia\u0142a\u0142o w nim bezpo\u015brednio 150-200 tysi\u0119cy konspirator\u00f3w, zgrupowanych w oddzia\u0142ach o bardzo r\u00f3\u017cnej orientacji. Dwadzie\u015bcia tysi\u0119cy z nich walczy\u0142o w oddzia\u0142ach partyzanckich. Kolejnych kilkaset tysi\u0119cy stanowili ludzie zapewniaj\u0105cy partyzantom aprowizacj\u0119, wywiad, schronienie i \u0142\u0105czno\u015b\u0107. Doliczy\u0107 trzeba jeszcze oko\u0142o dwudziestu tysi\u0119cy uczni\u00f3w z podziemnych organizacji m\u0142odzie\u017cowych, sprzeciwiaj\u0105cych si\u0119 komunistom. \u0141\u0105cznie daje to grup\u0119 ponad p\u00f3\u0142 miliona ludzi tworz\u0105cych spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych. Ostatni \u201ele\u015bny\u201d \u017co\u0142nierz ZWZ-AK, a p\u00f3\u017aniej WiN \u2013 J\u00f3zef Franczak \u201eLalu\u015b\u201d zgin\u0105\u0142 w walce w pa\u017adzierniku 1963 roku.<\/p>\n\n\n\n

\u017bo\u0142nierze Wykl\u0119ci byli \u017co\u0142nierzami polskiego powojennego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego i antykomunistycznego, kt\u00f3rzy stawiali op\u00f3r sowietyzacji Polski i podporz\u0105dkowaniu jej ZSRR.\u00a0 Walcz\u0105c z si\u0142ami nowego agresora, musieli \u00a0zmierzy\u0107 si\u0119 z ogromn\u0105, wymierzon\u0105 w nich propagand\u0105 Polski Ludowej, kt\u00f3ra nazywa\u0142a ich \u201ebandami reakcyjnego podziemia\u201d. Z kolei osoby dzia\u0142aj\u0105ce w antykomunistycznych organizacjach i oddzia\u0142ach zbrojnych, kt\u00f3re znalaz\u0142y si\u0119 w kartotekach aparatu bezpiecze\u0144stwa, okre\u015blono mianem \u201ewrog\u00f3w ludu\u201d. Mobilizacja i walka \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych by\u0142a pierwszym odruchem samoobrony spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego przeciwko sowieckiej agresji i narzuconym si\u0142\u0105 w\u0142adzom komunistycznym, ale te\u017c przyk\u0142adem najliczniejszej antykomunistycznej konspiracji zbrojnej w skali europejskiej, obejmuj\u0105cej teren ca\u0142ej Polski, w tym tak\u017ce utracone na rzecz Zwi\u0105zku Sowieckiego\u00a0Kresy Wschodnie II RP.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eNarodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych ma by\u0107 wyrazem ho\u0142du dla \u017co\u0142nierzy drugiej konspiracji za \u015bwiadectwo m\u0119stwa, niez\u0142omnej postawy patriotycznej i przywi\u0105zania do tradycji niepodleg\u0142o\u015bciowych, za krew przelan\u0105 w obronie Ojczyzny\u201d \u015ap. Lech Kaczy\u0144ski W dniu […]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":3489,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"template-full.php","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":{"0":"post-3471","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-prawe-boczne"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3471","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3471"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3471\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3474,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3471\/revisions\/3474"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3471"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3471"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nowa.gozd.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3471"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}